De belofte van AI is grenzeloos, maar de brandstof – data – is dat niet. Data is waardevol, gevoelig en zwaar. Dit creëert een paradox: hoe intelligenter we willen worden met AI, hoe fysieker we weer moeten gaan denken over onze infrastructuur. De trend van "AI Data Gravity" of de "Private AI" beweging is een feit.
De "inference-repatriëring": terug naar eigen bodem
Hoewel het trainen van grote AI-modellen vaak nog in de cloud gebeurt, zien we dat de inference – het daadwerkelijk gebruiken van het model – op grote schaal terugkeert naar eigen servers.
"Meer dan 50% van de IT-leiders is van plan om AI-workloads van de cloud naar on-premise te verplaatsen zodra de kosten een bepaalde drempel bereiken."- Deloitte, 2025
De reden is simpel: kosten. Bedrijven rapporteren dat het draaien van AI op eigen infrastructuur 3 tot 5 keer goedkoper kan zijn dan per API-call betalen aan een cloudprovider (CIO Magazine, 2025).
De pijlers van de private AI beweging
De verschuiving naar lokale AI wordt gedreven door drie krachten: Privacy, Data Gravity en Kosten.
| Pijler | Probleem in Publieke Cloud | Oplossing Private/Lokaal |
|---|---|---|
| Privacy & IP | Angst dat data modellen van providers traint. De "Localization Paradox". | Data-soevereiniteit: Compliance met GDPR/AI Act door data lokaal te houden ("Geopatriation"). |
| Data Gravity | Onpraktisch en duur om enorme hoeveelheden real-time data constant te uploaden. | Efficiëntie: Makkelijker om een klein model naar de data te brengen dan andersom. |
| Kosten | Onvoorspelbare, hoge kosten per API-call of token. | Kostenbesparing: Lagere operationele kosten na initiële investering in GPU's. |
De toekomst is hybride, ook voor AI
Gartner voorspelt dat tegen 2028 meer dan 40% van de grote ondernemingen een hybride architectuur zal gebruiken voor AI, een stijging van slechts 8% in 2024. De cloud wordt gebruikt voor de pieken (training), terwijl de core data-analyse lokaal blijft.
Conclusie: cloud is een optie, geen standaard
De AI-paradox dwingt ons om strategisch te denken. Cloud is niet langer de standaardbestemming, maar een van de vele opties in een AI-native infrastructuur. De vraag is niet of u AI gebruikt, maar waar u het gebruikt. En steeds vaker is het antwoord: dicht bij huis.
Referenties:
- Deloitte Insights (nov 2025): "As cloud costs rise, hybrid solutions are redefining the path to scaling AI"
- CIO Magazine (2025)
- ResearchGate (september 2024)
- Gartner (okt 2025): "Top Strategic Technology Trends for 2026"